İmmunöterapi - Tedavi Yöntemleri - Astım Alerji Merkezi

İMMUNÖTERAPİ

İmmünoterapi ( aşı tedavisi) nedir ?

Bağışıklık sisteminizin yabancı kabul ederek reaksiyon verdiği yani duyarlı olduğunuz alerjenin giderek artan dozlarda verilmesidir. Böylelikle bağışıklık sisteminiz bu kademeli doz artımı ile giderek bu alerjen karşı daha az duyarlı olmaya başlayacak ve karşılaşma durumunda reaksiyon vermeyecektir.

Kimlere immünoterapi (aşı tedavisi) uygulanır?

Alerji aşıları alerjik astım, alerjik rinit/konjonktivit ve böcek alerjilerinde uygulanır.

Besin ve ilaç alerjisi için aşı tedavisi önerilmez.

İmmünoterapi ( aşı tedavisi) kimler tarafından ve nerede yapılmalıdır?

Aşı tedavisi mutlaka

Bu konuda ihtisas yapmış alerji uzmanları veya klinik immünoloji uzmanları tarafından
Yan etki geliştiğinde acil müdahale yapılabilecek deneyimli personelin bulunduğu merkezlerde yapılmalıdır.

Aşı tedavisi kesinlikle evde yapılmamalıdır.

İmmünoterapi (aşı tedavisi) ne kadar sürer?

Aşı uygulama süresi her hasta için farklı olabilir. Ancak genel olarak en az 3 YIL uygulanmak üzere plan yapılır. Gerekirse ( özellikle arı venomu alerjisinde) bu süre uzayabilir.

Aşı uygulaması iki fazdan oluşur:

Başlangıç dönemi: Doz arttırma dönemi olarak da adlandırılabilr. Seçilen protokole ve kullanılan alerjene göre farklılıklar gösterebilir. Hastaneye yatırılarak yapılan çok hızlı uygulamada 1 hafta – 10 gün içerisinde bu süre tamamlanabilir. Standart protokollerde ise bu süre 16-17 haftadır.
Devam-idame dönemi: Doz arttırma dönemi sonunda ulaşılması gerekli etkin doza ulaşıldığında ayda bir aşı uygulanır. Tüm tedavi boyunca aşı uygulamaları bu şekilde devam eder. Arı venomu immünoterapisinde 2. yıldan sonra doz aralıkları 6 haftaya çıkabilir.

İmmünoterapinin (aşı tedavisinin) etkisi ne zaman hissedilir?

Bazı hastalar doz artımı döneminde yakınmalarının azaldığını hissederler, bazı hastalarda ise bu süre 12 aya uzayabilir. Genel olarak immünoterapi (aşı tedavisi) başladıktan 18 ay sonra yeterli yanıt alınamamış ise aşı tedavisi sonlandırılır.

Eğer beklenen yanıt alınamadıysa aşağıdaki nendeler akla gelmelidir:

Etkili alerjen dozuna ulaşılamamış olabilir. Yan etki gelişebilir endişesi ile etkin alerjen dozuna ulaşılmaktan kaçınılması, beklenenin aksine kişiyi daha çok duyarlılaştıracağı için yakınmalarda artışa neden olur.
Testte tespit edilemeyen bir alerjene bağlı yakınmalar olabilir.
Yoğun bir şekilde alerjen maruziyeti devam ediyor olabilir.
Alerji dışı nedenler (örneğin sigara) yakınmaları tetikliyor olabilir.

İmmünoterapi (aşı tedavisi) esnasında olası yan etkiler nelerdir?

Genel olarak 2 tip yan etki olasılığı vardır:

Lokal (bölgesel-aşı yeri) yan etkileri: Aşı yapılan yerde erken (ilk 30 dk) veya sıklıkla geç dönemde kızarıklık, şişlik, kaşınma oluşabilir. Sıklıkla kişiyi rahatsız etmez ve 24 saat içinde düzelir. Ancak kişiyi rahatsız eder ve boyutları büyük olursa alerji uzmanı tarafından aşı uygulama şemasında değişiklik yapılmasını gerektirir.
Sistemik yan etki: Oldukça nadir görülür ama hayati tehdit edici özelliği vardır. Sıklıkla aşı uygulamasını takiben ilk 30 dakika içinde gelişir. Bu nedenle alerji aşı uygulamaları mutlaka alerji uzmanı tarafından acil müdahale yapılabilecek merkezlerde yapılmalı ve aşıdan sonra aşı yapılan merkezde en az 30 dakika beklenmelidir.

İmmünoterapi (aşı tedavisi) yapılan hastaların dikkat etmesi gerekli noktalar:

Aşıların etkisinin ortaya çıkması uzun sürebilir, bu nedenle aşı yapılmaya başladıktan sonraki özellikle ilk dönemlerde alerji ilaçlarının düzenli kullanımı gerekebilir. Bu konuda mutlaka alerji uzmanı ile durumu görüşmek gerekir.
Her immünoterapi (aşı tedavisi) uygulaması öncesinde hasta alerji uzmanı tarafından görülmeli, son aşıdan sonra bir reaksiyon gelişip gelişmediği sorulmalı, şikayetleri ve kullandığı ilaçlar sorgulanmalı, fizik muayene ve hastanın astımı var ise solunum fonksiyon testleri yapılmalıdır.
Alerji ve/veya stım dışında kullanılan veya yeni başlanan tüm ilaçalr hakkında alerji uzmanına bilgi verilmelidir.
İmmünoterapi (aşı tedavisi) uygulandıktan sonra en az 30 dakika aşı yapılan merkezde beklenilmesi şarttır. BU kural ilk aşıdan son aşıya kadar geçerlidir.
İmmünoterapi (aşı tedavisi) uygulanacağı gün aşırı yoğun egzersizlerden kaçınılmalıdır.